Van angst voor dood naar vreugde over leven

Een paar jaar geleden overleed plotseling een lieve familievriend. Hij was een bijzonder warme en levendige man, hij lachte gul en was vrijgevig met zijn aandacht. Hij was even oud als mijn vader. Zijn kinderen even oud als ik.

Het verlies en het verdriet van zijn kinderen raakte me diep. Ik besefte dat het mijn vader had kunnen zijn. Dat het zomaar voorbij kan zijn. Dit overlijden en dat van de andere mensen van wie ik afscheid heb moeten nemen, confronteren me daarmee. Het is geen vrolijke realiteit om bij stil te staan.

Angst

Ik was lange tijd vrijwel angstloos. Ik maakte me bijna nergens zorgen om. Tot ik met Bart ging trouwen. Toen voelde ik me opeens kwetsbaar: wat als hem iets overkomt? Wat als hij ziek wordt of doodgaat? Voor het eerst was ik ergens echt bang voor. Toen kregen we onze eerste dochter. Mijn angst werd verdubbeld. Als haar iets zou overkomen, zou er een stuk uit mijn hart gerukt worden. Ik wist niet of ik dat wel zou overleven. En toen kregen we nog een dochter. Drie enorme bronnen van liefde, geluk en angst.

De gedachte aan de mogelijke dood van één van mijn grote liefdes kon mij heel verdrietig maken. Ik liet me soms helemaal meeslepen in zo’n gedachtegang. Zo’n gedachte kon dan veranderen in een monster dat me langzaam opat.
Het is heel waarschijnlijk dat ik in mijn leven geliefden ga verliezen. Maar het is volstrekt nutteloos om daar nu al pijn om te lijden. Ik concludeerde dat mijn verdrietige fantasieën ongepast waren. Ik besloot ze geen loopje meer met me te laten nemen. Vandaag zijn mijn geliefden niet dood. Laat ik dan niet rouwen! Vandaag zijn ze er, vandaag is het dus de tijd om blij te zijn.

Vreugde

Ik kan niet voorkomen dat de gedachte af en toe bij me opkomt dat er iets ergs zou kunnen gebeuren. Wel heb ik een keuze of ik die gedachte laat veranderen in een grote gruffalo (gemeen fantasiemonster met de zwakte dat hij om de tuin te leiden valt).
Wanneer ik nu aan ziekte of dood denk, draai ik het om. Dan ga ik denken aan hoe mijn dochter in haar bedje ligt te slapen. Of ik luister naar de rustige ademhaling van mijn man die naast me slaapt. (Ik gebruik slaapvoorbeelden omdat het altijd nacht is als dit soort gedachten mijn innerlijke wezen op stelten proberen te zetten.) Ik laat helemaal bij mij binnenkomen dat die persoon er nu is. Dat maakt me heel blij. Vandaag zal ik ervan genieten dat we allebei leven. Dat we samen zijn. Wat morgen komt weet ik niet en daar wil en zal ik niet op vooruit lopen.
Ik heb mijn angst ingeleverd voor vreugde.

Grafrede

De kinderen van onze vriend haalden tijdens de uitvaart fijne herinneringen op en uitten hun dankbaarheid dat hij hun vader was. Hij is weg en dat doet pijn. Maar wat een erfenis had hij voor hen achtergelaten door hun papa te zijn. Terwijl zij mooie woorden spraken dacht ik:

Als een van mijn geliefden overlijdt, wil ik niets zeggen op de uitvaart dat ik niet ook tegen hen gezegd heb in hun leven.
Wat heb je aan complimenten en dankbetuigingen als je dood bent?

Brieven

Ik wil dat mijn liefste familieleden en vrienden al tijdens dit leven weten wat zij voor mij betekenen. Ik was altijd al gortig met complimenten en ik-hou-van-jous. Maar nu schrijf ik ook af en toe een brief aan iemand die belangrijk voor me is. Ik schrijf wat mensen voor me betekenen. Wat ik in hen waardeer, waarin ze een voorbeeld voor me zijn. Ook heb ik in brieven sorry gezegd voor de dingen waarvoor ik dat zeggen moest. De ontvangers zijn verrast door de brieven. Natuurlijk. Wanneer ontvang je nou uit het niet een brief met 100 mooie woorden? Mijn moeder vond het zo mooi dat de brief die ik haar stuurde het geschopt heeft tot het nawoord van haar autobiografie Geen Grijs.

Er staan nog meer mensen op mijn mentale lijstje aan wie ik schrijven wil, maar ik heb geen haast. Ik doe het wanneer ik merk dat ik iets te zeggen heb. Het schrijven en sturen van die brieven geeft me een fijn en opgeruimd gevoel. Ook het sorry zeggen. Misschien wel vooral het sorry zeggen.

Mijn angst voor de dood van mijn liefsten heeft een nieuwe vorm gekregen. Omdat ik niet nu al wil leven met de pijn van wat kan gebeuren, moest ik er iets voor in de plaats zetten. Het heeft me gedwongen in het nu te zijn en te genieten van wie er nu in mijn leven zijn.
Vandaag ben ik omringd met mijn geliefden, die precies weten wat ik voor hen voel.

 

De foto is van Johannes Plenio van Pexels

4 gedachten over “Van angst voor dood naar vreugde over leven”

  1. Pijn en angst kunnen zo doordringend zijn in je gehele lichaam en geest. Toch is er één liefde en kracht die dat overwint! Het is soms goed bewust te zijn van het kunnen doodgaan maar niet als het je beheerst.
    Ps: ook tijdens het leven hebben we hem verteld hoeveel we van hem hielden gelukkig 🙂

  2. Ik ben weer even sprakeloos. Het is zo mooi om te zien hoe jij dit soort dingen kunt verwoorden. En de les is duidelijk. Dankjewel.

Een reactie plaatsen